Zasób Archiwum

Pod tym linkiem (plix xls, 131kb) mogą Państwo pobrać spis medali jaki posiadamy.

Nabytki 2008
Medale:


Prof. Jan Samsonowicz 1888–1952, odkrywca krzemionek 1922
2008, średnica 34 mm, stan zachowania menniczy

 
Monety:


10 zł, Polscy Podróżnicy i Badacze — Bronisław Piłsudski (1866–1918)
Proj. Roussanka Nowakowska
Producent: NBP
2008, średnica 32 mm, srebro, stan zachowania menniczy.
 
 
2 zł, Polscy Podróżnicy i Badacze — Bronisław Piłsudski (1866–1918)
Proj. av. Ewa Tyc-Karpińska, rv. Roussanka Nowakowska
Producent: NBP
2008, średnica 27 mm, stop Nordic Gold, stan zachowania menniczy

Zbiór medali Archiwum Polskiej Akademii Nauk w Warszawie liczy obecnie 1056 obiektów — medali, plakiet, odznaczeń i numizmatów — związanych z szeroko rozumianą nauką polską. Tworzą go medale poświęcone wybitnym jej przedstawicielom, upamiętniające znaczące odkrycia i fakty istotne dla rozwoju nauki, a także wydarzenia ważne dla historii różnych towarzystw i instytucji naukowych.
Początki zbioru medali Archiwum PAN związane są Towarzystwem Naukowym Warszawskim. Najstarszą jego częścią jest bowiem kolekcja medali i plakiet tego Towarzystwa, która stanowiła fragment jednego z pierwszych zespołów przyjętych do zbiorów powstającego właśnie Archiwum PAN na początku 1954 roku. Niestety w aktach Towarzystwa, ocalałych po II wojnie światowej, nie pozostały żadne świadectwa na temat źródeł pozyskiwania tworzących tę kolekcję eksponatów ani sposobu kształtowania zbioru, a pierwszą jego ewidencję stanowi spis sporządzony przy przyjmowaniu kolekcji do zasobu Archiwum. Cały zbiór liczył łącznie 352 obiekty. W spisie figurują medale i plakiety wybite przez Towarzystwo Naukowe Warszawskie, nieliczne medale XVIII-wieczne — głównie z Mennicy Warszawskiej, medale związane z innymi placówkami naukowymi zarówno polskimi, jak i zagranicznymi (te drugie stanowiące rzadkość w polskich kolekcjach) oraz medale i numizmaty poświęcone działaczom polskiej kultury i nauki.
Tak zapoczątkowany zbiór był w Archiwum PAN, pod opieką kolejnych jego pracowników, rozbudowywany. Pozyskiwano medale związane z nauką polską, szczególnie te wybijane przez Polską Akademię Nauk, szkoły wyższe i inne instytucje naukowe. W początkowym okresie kolekcja była również powiększana drogą zakupów, głównie o obiekty z XIX wieku i okresu międzywojennego. Obecnie uzupełniana jest już jedynie na drodze wymiany i darów, a także włączania do niej pojedynczych medali wyodrębnianych ze spuścizn uczonych i akt kancelaryjnych placówek Polskiej Akademii Nauk. Kolekcja jest jednak stale powiększana, choć ze zmienną dynamiką.

Baza Sezam zawiera zasób aktowy Archiwum Polskiej Akademii Nauk.
Link do bazy

Dział Mikrofilmów i Fotografii Archiwum PAN posiada ponad 26.000 sztuk fotografii oraz ponad 4.000.000 klatek mikrofilmów negatywowych i pozytywowych o sprecyzowanym profilu — historia nauki i techniki polskiej. Dział został zorganizowany wkrótce po powołaniu Archiwum PAN i gromadzi systematycznie mikrofilmy akt instytucji i towarzystw naukowych, poprzedzających powstanie Polskiej Akademii Nauk. Z zespołów znajdujących się w innych archiwach, bibliotekach, muzeach i należących do osób prywatnych posiadamy: akta towarzystw naukowych, m.in. Towarzystwa Naukowego w Płocku (1820–1821), Towarzystwa Naukowego w Toruniu (1876–1949), Towarzystwa Przyjaciół Sztuk Pięknych we Lwowie (1884–1920), Królewskiego Warszawskiego Towarzystwa Przyjaciół Nauk (1804–1832), Towarzystwa Historyczno-Literackiego w Paryżu (XIX–XX w.).

Ciekawsze zbiory szkół i instytucji oświatowych to: Acta Concovationum Academiae Zamosciensis (XVII w.), Komisji Edukacji Narodowej i Komisji Rządowej Wyznań Religijnych, Oświecenia Publicznego i Szkolnictwa — połowa XIX w., Liceum Krzemienieckiego (1803–1820), Szkoły Głównej Warszawskiej i jej byłych wychowanków (1865–1930), Uniwersytetu Jagiellońskiego (1512–1846), Uniwersytetu Wileńskiego (1802–1848), wykłady, m.in. J.W. Bandtkiego, K. Estreichera, R. Skolimowskiego.

Mikrofilmy, fotokopie i kserokopie uzupełniające nasz zbiór archiwalny to m.in. materiały Towarzystwa Naukowego Krakowskiego i Polskiej Akademii Umiejętności, dokumenty, prace, akta personalne i korespondencja, m.in. S. Bryły, T. Chałubińskiego, H. Czeczota, S. Ehrenkreutza, J.W. Jaworskiego, S.B. Lindego, A. Skałkowskiego, A. Śliwińskiego oraz zespoły i spuścizny naukowe z akt m.in. Muzeum Polskiego w Rapperswilu (1889–1892), korespondencja Biblioteki Kórnickiej z bibliotekami, archiwami, towarzystwami naukowymi i szkołami wyższymi w kraju i za granicą (1866–1925), prace naukowe, papiery, akta osobiste i korespondencja, m.in. J.Ch. Albertrandiego, O. Balzera, J.S. Bandtkiego, S. Dicksteina, I. Domeyki, H. Kołłątaja, J.I. Kraszewskiego, J. Lelewela, J.U. Niemcewicza, J.M. Ossolińskiego, W. Pola, J. Śniadeckiego W. Witwickiego.

Posiadamy mikrofilmy źródeł do historii nauki polskiej, m.in. poloników z archiwum i bibliotek szwedzkich.

Mikrofilmy z naszych zbiorów — negatywowe i pozytywowe — obejmują cenniejsze zbiory własne wykonane w ramach mikrofilmowania zabezpieczającego w latach 60. i 70. oraz mikrofilmy pozytywowe z wybranych pamiętników i korespondencji uczonych wykonane w okresie 1994–1995 przez Bibliotekę Narodową.

Mikrofilmy posiadają katalog alfabetyczny zawierający hasło (często nazwisko), tytuł jednostki, miejsce i rok wydania, ilość stron czy kart, informacje o przechowywaniu rękopisu, sygnaturę zbioru macierzystego, dane techniczne (negatyw, pozytyw, szerokość w milimetrach, zwój, odcinek), sygnaturę mikrofilmu i ilość klatek.

Fotografie to przede wszystkim podobizny uczonych polskich z XIX i XX w. Przedstawiają one: profesorów Szkoły Głównej Warszawskiej, profesorów szkół wyższych oraz uczonych polskich działających w Polsce i poza jej granicami, członków Warszawskiego Towarzystwa Przyjaciół Nauk (1800–1831), Towarzystwa Naukowego Warszawskiego (1907–1952), Towarzystwa Naukowego Krakowskiego (1815–1872), Akademii Umiejętności w Krakowie (1872–1918), Polskiej Akademii Umiejętności (1919–1952), innych towarzystw naukowych oraz Polskiej Akademii Nauk.

Gromadzimy ponadto fotografie gmachów, urządzeń pracowni naukowych szkół wyższych i instytutów naukowo-badawczych.

Pochodzenie fotografii to przede wszystkim kolekcje reprodukcji fotograficznych portretów uczonych z muzeów, archiwów, bibliotek, dary fotografii ze zbiorów prywatnych, oryginalne zdjęcia ze spuścizn uczonych znajdujących się w Archiwum PAN, reprodukcje fotograficzne, m.in. z Gabinetu Rycin BUW, Zakładu Grafiki Biblioteki Narodowej, Oddziału Grafiki Muzeum Narodowego w Warszawie, Działu Fotografii Archiwum Dokumentacji Mechanicznej. Są to również reprodukcje portretów, fotografii, litografii, drzeworytów, stalorytów, fotograwiur, m.in. z „Tygodnika Ilustrowanego”, „Kłosów” i „Muchy”.

Fotografie reportażowe — głównie zdjęcia z obrad I i II Kongresu Nauki Polskiej, kongresów naukowych, uroczystości nadania tytułów członków PAN, jubileuszy — wykonane są przez reporterów Centralnej Agencji Fotograficznej i Krajowej Agencji Wydawniczej.
Posiadamy też w naszych zbiorach albumy, m.in. zdjęć aparatury chemicznej z fabryki H. Cegielskiego w Poznaniu (1931), aparatury Tomaszowskiej Fabryki Sztucznego Jedwabiu oraz albumy grona nauczycielskiego w szkołach średnich — pensji Wandy Haberkant w Warszawie (1902–1907) i Gimnazjum im. Marii Magdaleny w Poznaniu.
W latach 1964–1968 sporządzono ok. 3.000 zdjęć nagrobków uczonych na cmentarzach warszawskich, krakowskich i poznańskich.

Fotografie, podobnie jak mikrofilmy i fotokopie, posiadają katalog alfabetyczny. Karta katalogowa zawiera: hasło, datę wykonania, opis fotografii, informacje o miejscu przechowywania oryginału, z którego wykonano reprodukcje, lub o pochodzeniu fotografii, rozmiary negatywu i pozytywu, liczbę odbitek, sygnaturę i w miarę możliwości nazwisko autora fotografii albo nazwę pracowni fotograficznej. W kartach katalogowych zdjęć portretowych hasłem jest nazwisko i imię osoby przedstawionej na fotografii, daty jej życia, tytuł naukowy, stanowisko, zawód.

 

Subskrybuj zawartość